อะไรคือทัศนมาตรศาสตร์ อย่างไรคือทัศนวิทยาศาสตร์

สาขาวิชาทัศนมาตรศาสตร์ (OPTOMETRY) มีหลักสูตรปริญญาทัศนมาตรศาสตรบัณฑิต (DOCTOR OF OPTOMETRY หรือ O.D.) เป็นหลักสูตรหลักสำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะสาขานี้ในระดับปริญญาอุดมศึกษา ในประเทศไทยเท่าที่ผ่านมามีปริญญาทัศนมาตรศาสตรบัณฑิตเป็นหลักสูตรปริญญาเดียวเท่านั้นที่ได้รับการรับรองอย่างครบถ้วนสำหรับผู้ต้องการขึ้นทะเบียนเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะในสาขาทัศนมาตรตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขประกอบพระราชบัญญัติการประกอบโรคศิลปะ พ.ศ. 2542 สาขาวิชาทัศนมาตรศาสตร์และหลักสูตรปริญญาทัศนมาตรศาสตรบัณฑิตเป็นหลักสูตรที่มีเอกลักษณ์เฉพาะที่แตกต่างจากหลักสูตรอื่น นอกจากใช้เวลาในการศึกษากว่า 6 ปีแล้วในหลักสูตรทางทัศนมาตรศาสตร์ยังประกอบด้วยรายวิชาเฉพาะด้าน การปฏิบัติงานคลินิกที่เข้มข้น และทักษะเฉพาะทางที่มีผลต่อความชำนาญทางคลินิกซึ่งช่วยให้สาขาวิชานี้เป็นสาขาวิชาที่มีประโยชน์ต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างชัดเจนอีกด้วย

ผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาทัศนมาตร ถือใบอนุญาตประกอบโรคศิลปะในสาขาวิชาทัศนมาตรศาสตร์ซึ่งได้รับการยอมรับให้เป็นศาสตร์แห่งการประกอบโรคศิลปะตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขตั้งแต่ปี พ.ศ. 2546 ซึ่งมีหน้าที่ในการดูแลทางการแพทย์ด้านจักษุและระบบการเห็นได้แก่ การตรวจ วินิจฉัย แก้ไขและป้องกันความผิดปกติทางด้านสายตาของประชาชนด้วยวิธีการทางทัศนมาตรหรืออุปกรณ์ เช่น การใช้เลนส์สายตา คอนแทคเลนส์ เครื่องมือในการฝึก กระบวนการฟื้นฟูและการฝึกกล้ามเนื้อตา การตรวจการประมวลผลระบบการเห็น การตรวจเพื่อเตรียมการผ่าตัดตา การตรวจเพื่อติดตามผลการผ่าตัดตา การตรวจเพื่อติดตามผลการรักษาโรคตา มีส่วนร่วมในการตรวจทางการแพทย์เพื่อติดตาม ป้องกันหรือร่วมในการแก้ไขปัญหาของระบบในร่างกายที่มีผลต่อสภาพการเห็นเท่าที่จำเป็นต่อผู้ป่วยในแต่ละราย

ในหมู่ประเทศที่มีความเจริญก้าวหน้าทางการแพทย์และสาธารณสุข มาตรฐานการศึกษาและจำนวนของผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาทัศนมาตรถือว่าเป็นหนึ่งในดัชนีชี้วัดมาตรฐานและคุณภาพของบุคลากรทางการแพทย์ของระบบสาธารณสุขในประเทศนั้นๆ เนื่องจากทัศนมาตรศาสตร์เป็นสาขาวิชาที่มีมาตรฐานที่ชัดเจนทั่วโลกซึ้งจำเป็นต้องมีขั้นตอนการรับรองในประเทศและยังมีมาตรฐานรับรองระดับสากลควบคุมการปฏิบัติงานทางการแพทย์ของผู้ประกอบวิชาชีพนี้ไม่ว่าจะเป็นการประกอบวิชาชีพทัศนมาตรศาสตร์อย่างอิสระหรือร่วมกับทีมงานแพทย์เฉพาะทางในสาขาต่างๆ ปัจจุบันในประเทศสหรัฐอเมริกา ยุโรปและในกลุ่มประเทศเพื่อนบ้านของประเทศไทยนั้น สาขาวิชาทัศนมาตรศาสตร์เป็นส่วนสำคัญของสาขาทางการแพทย์ที่มีบุคลากรปฏิบัติหน้าที่จำนวนมากทั้งในสถานพยาบาลของรัฐบาลและเอกชน เป็นอันดับ 3 รองจากแพทย์ทั่วไปและทันตแพทย์ สาขาวิชาทัศนมาตรศาสตร์มีสภาทัศนมาตรศาสตร์โลก (World Council of Optometry หรือ WCO) เป็นองค์กรระหว่างประเทศที่ดูแลทางวิชาการ มาตรฐานการปฏิบัติงาน และให้คำแนะนำในบทบาทของผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาทัศนมาตรศาสตร์ด้านนโยบายทางสาธารณสุข โดยองค์กรนี้ซึ่งมีทั้งองค์กรย่อยระดับภูมิภาคและระดับโลกจะจัดให้มีการประชุมทางวิชาการระดับภูมิภาคทุก 2 ปีและการประชุมระดับโลกทุกๆ 4 ปี ประเทศไทยก็เป็นหนึ่งในประเทศสมาชิกของสภาทัศนมาตรศาสตร์โลกด้วยเช่นกัน

เครือข่ายนักวิชาการทัศนมาตรศาสตร์และทัศนวิทยาศาสตร์

แนะนำวิชาชีพและหลักสูตร

	o Institute of Health Science (Ramkhamhaeng University)
	World Health Organization
	World Council of Optometry
	Asia-Pacific Council of Optometry
	International Center of Eyecare Education
	Volunteer Optometric Services to Humanity
	Indiana University - School of Optometry
	University of Waterloo - School of Optometry
	The Hong Kong Polytechnic University
	University of Melbourne

Thai Optometry and Vision Science Notebooks